گروه فرهنگ و هنر دفاع پرس ـ حامد افروغ؛ «خرمشهر یكی از شهرهای جنوبی استان خوزستان و مركز شهرستان خرمشهر است. این شهر در محل تلاقی رودخانه های اروندرود و كارون و در ناحیه ای باتلاقی و پست در دلتای رودخانه اروندرود قرار گرفته و 23 كیلومتر مربع مساحت دارد. (1) قدمت تاریخی شهر خرمشهر به 2173 سال پیش یعنی بسال 163 قبل از میلاد برمیگردد.

اولین نامی كه برای این شهر در تاریخ ثبت شده است چاراكس(charax) كه مقارن با فتح این شهر توسط اسكندر امپراطور روم بدست سردار لشكرش چاراكس بنام وی بامگذاری شد.

سپس قبل از ظهور اسلام به بارما تغییر نام یافت و پس از ظهور اسلام و از قرن یكم تا قرن 12 هجری قمری بیان نام داشت سپس درسال 1342 به خرمشهر تغییر نام یافت .

خرمشهر در تاریخ 10/8/1359 به اشغال نیروهای بعثی عراق در آمد و بخاطر مقاومت 40 روزه و قهرمانانه مردم بی سلاح و بی دفاع این شهر در برابر ارتش مجهز عراق خونین شهر نامگذاری شد و در تاریخ 3/3/1361 در عملیاتی بی نظیر بنام عملیات بیت المقدس آزاد شد.

اهمیت اقتصادی و موقعیت استراتژیكی این شهر و وجود ذخائر عظیم نفتی و داشتن دو رودخانه آب شیرین و دسترسی به خلیج فارس از طریق رودخانه اروندرود باعث شده است كه همیشه این عروس جنوبی ایران مورد چشم داشت و حسادت دشمنان و استعمارگران قرار گیرد.قبل از وقوع جنگ مذكور خرمشهر بزرگترین صادر كننده انواع خرما به جهان نیز بوده است. (2)»

مطلب فوق مختصری از شرح سرگذشت تاریخی شهری است كه به دلیل آبادانی و زیبایی اش به «خرمشهر» معروف بود، و امروزه فقط نامی از آن دوران باقی مانده است؛ شهری كه به اندازه خشت خشت خرابی های امروزش، حرف برای گفتن دارد.

خوزستان به صورت عام و خرمشهر به صورت خاص از جمله محروم ترین استان های كشورند و با وجود اینكه بخش زیادی از درآمد كشور را تامین می كنند اما همواره مورد بی مهری و مدیریت ناصحیح دولتمردان در ادوار مختلف واقع شده اند. مدیریتی كه دودش فقط در چشم مردم این سامان رفته و این روزها به مدد ریزگردها به كوری گراییده است.

هر سال سوم خرمشهر كه فرا می رسد همه ایران این حماسه را جشن گرفته و نكو می دارند اما كسی نمی پرسد آن خرمشهری كه با ظلم صدام به خونین شهر تغییر نام داد، آیا هنوز نفس می كشد؟! آیا هنوز می توان آن را خرمشهر نامید؟! اگر لختی مهمان مردم صبورش باشیم در جواب این سئوال تردید می كنیم. در اثنای تفكر برای نوشتن از درد مردمی كه جز سلاح صبر، سپری برای مواجهه با ناملایمات طبیعی و مدیریتی ندارند، یاد مصاحبه زنده یاد محمدرضا عباسی (اولین فرمانده نیروهای مردمی خرمشهر) افتادم كه با بغض از تخصیص بودجه های كلان به این شهر گفته و از نابسامانی و ویرانی زندگی مردمش گله می كرد.

خرمشهر را خدا آزاد كرد، اما آبادانیش را به ما سپرد. امروز 35 سال از آزادی این شهر ستمدیده می گذرد اما هنوز این شهر زیر چكمه خرابی ها و محرومیت ها به شماره نفس می كشد. فقر و بیكاری و به تبع آن مشكلات فرهنگی و غوز بالای غوز این خطه، مشكلات زیست محیطی، زندگی را در این شهر و حتی دیگر شهرهای خوزستان سخت كرده است.

غلامرضا شرفی نماینده مردم آبادان درخانه ملت در این باره به خبرنگار ما می گوید:خدمت به خوزستان خدمت به كل ایران است، اما متأسفانه كشاورزی، صیادی و اقتصاد كشاورزی و محلی به دلیل شوری آب از رونق افتاده است و با توجه به اینكه 28 سال از پایان بازسازی می گذرد، ولی خرمشهر همچنان با مشكلات زیرساختی دست و پنجه نرم می كند. متأسفانه به دلیل كم توجهی دولت ها در ادوار گوناگون، نبود زهكشی مناسب و شوری آب اروند، اقتصاد كشاورزی را تحت الشعاع قرار داده و در حال حاضر چیزی به نام كشاورزی پایدار و سودآور در منطقه آبادان و خرمشهر نداریم. (3)

عبدالله سامری، نماینده خرمشهر نیز در این باره اظهار می دارد: بیشتر گرد و غباری كه در استان خوزستان شاهد آن هستیم، دارای منشأ داخلی است، اما متأسفانه مسئولان برای حل مشكل كانون های داخلی گرد و غبار خوزستان هیچ كاری نكرده اند. كارشناسان توسعه و عمران می پرسند كه مسئولان دولتی برای حل مشكلات خرمشهر در آستانه سی امین سالگرد بازسازی چه كار كرده اند؟ ما كه هیچ كاری ندیده ایم. با این وضعیت هیچ سرمایه گذاری حاضر به كار در خوزستان نیست و اگر كسی قصد سرمایه گذاری در استان را داشته باشد و این وضعیت را ببیند، هرگز به خوزستان نمی آید. (4)

این ها بخشی از گلایه نمایندگان مردم خرمشهر است كه حتی از اولیات رفاهی و معیشتی چون آب سالم و قابل شرب محرومند، شاید شما هم عكس های مربوط به خوزستان را كه مردمش چه آبی را مصرف می كنند، دیده باشید و از خود بپرسید آیا این واقعیت دارد؟ اما جواب در عین ناباوری آری است. جوابی كه از دل صحبت های مسئولان محلی نیز شنیده می شود؛ غلامرضا شریعتی استاندار خوزستان به عنوان نماینده عالی دولت در این استان، آماری از تلاش دولت برای حل مشكلات خرمشهر ارائه نمی كند، اما در نشستی كه با سران و شیوخ عشایر خرمشهر در روستای بدریه این شهرستان داشت، گفت: برای ساماندهی آب و فاضلاب خوزستان 100 هزار میلیارد ریال بودجه مورد نیاز است كه پیشنهاد تأمین اعتبار از صندوق توسعه ملی و یا فاینانس خارجی شده است و دولت قول داده، ظرف سه سال این میزان اعتبار را تأمین كند، همچنین برای رفع مشكلات زیست محیطی، احیای طرح های كشاورزی و زهكشی طرح 550 هزار هكتاری 3.5 میلیارد دلار معدل 110 هزار میلیارد ریال در خواست اعتبار شده است و با تزریق این رقم، مشكلات اهالی خرمشهر و دیگر مناطق كاهش خواهد یافت.

آنچه كه به نظر می رسد، دولتهای مختلف از جناح های متفاوت نگاه درستی به آبادانی خوزستان جنگ زده ندارند و بیش ازآن كه توزیع ثروت و مدیریت درست و به هنگام منابع در استان های محروم خصوصا خوزستان مد نظرشان باشد، به فكر برداشت و تامین نیازهای دولتند نه ارائه خدماتی كه مردم همان جا را هم بهره مند سازد.

«استان خوزستان به واسطه استعدادهای ویژه از جمله عبور حدود 60 درصد از آب های كشور از این جلگه، وجود دشت های مستعد كشاورزی و فعالیت های منظم كشت و صنعت، قرارگرفتن بخش عمده ذخایر نفت كشور، مرز زمینی و وجود مرز شلمچه با كشور همسایه، مرز هوایی و وجود فرودگاه های بین المللی و ... دارای برتری خاصی نسبت به سایر مناطق كشور است.»(5) اما چرا حتی بعد از ایجاد منطقه آزاد اروند، تحولی در زندگی مردم خرمشهر و آبادان رخ نداد؟ آیا این برای مسئولان جای سئوال نیست؟ آیا مردم منطقه نمی پرسند سهمشان از این شاهرگ اقتصادی چیست؟

به نظر می رسد بعد از 35 سال محرومیت و صبوری و مقاومت در برابر هجمه سوءمدیریت كه چون موریانه ای به جان پایه های زندگی مردم این دیار افتاده، باید دولتها و مسئولانی كه توان اجرایی و قانونی و حتی توان تامین نیرو و ابزار لازم برای آبادانی این خطه را دارند، اتاق فكر واحدی تشكیل داده و كاری بكنند، پیش از آنكه از خرمشهر نه نماد، كه تنها یادی باقی بماند و غصه ای.

انتهای پیام/ 112

پی نوشت:

1. ویكیپدیا

2. سایت شهرداری خرمشهر

3. قدس آنلاین

4. همان

5. ویكیپدیا

مطالب مرتبط
روحیه جهادی رمز پیروزی در خرمشهر
فتح خرمشهر نقطه عطف جدیدی در تاریخ ایران است