رودخانه كارون پرآب ترین و بزرگ ترین رودخانه ایران است كه با طول 950 كیلومتر، طولانی ترین رود ایران محسوب می شود.كارون زمانی نماد سرزندگی، پویایی و نشاط درخوزستان بود و مردم و كشاورزان این منطقه از آن بهره لازم را می بردند، اما امروز حال خوشی ندارد و در معرض خطر نابودی و مرگ قرار گرفته است.به گفته كارشناسان زیست محیطی بیش از 65 درصد آب این رودخانه به فاضلاب شهری و صنعتی تبدیل شده است. مشكلات كارون یكی دو تا نیست و از هر طرف این رودخانه در حال تخریب است و این مسائل روز به روز بیشتر می شود.شاید در ابتدا كمبود آب و پایین آمدن دبی آب مورد توجه بود اما ساخت سد، ورود فاضلاب های صنعتی و كشاورزی، استفاده غیرمجاز كشاورزان، عبور لوله های نفت، گرفتن برق و... بر آنها افزوده شد و این رودخانه را با بحران مواجه كرده است.

   معضلات طرح های انتقال آب
مشكلات كارون از سال های گذشته آغاز شده است اما عدم توجه به این معضلات و كم توجهی به آنها  باعث شد كه به بحران در این منطقه تبدیل شود و موجبات نگرانی مردم، كشاورزان و دامپروران این استان را فراهم سازد. البته كم آبی رودخانه تنها ناشی از خشكسالی و كاهش نزولات نبود و مسائلی مانند انتقال آب به استان های دیگر، استفاده های غیرمجاز و آلودگی های آب بر این مشكلات بیشتر دامن زد. طبق آمار مسئولان خوزستانی، پساب های كشاورزی 48درصد پساب های ورودی به كارون را شامل می شود و فاضلاب شهری با 26درصد در رتبه دوم آلاینده های رودخانه كارون است. اما در این زمینه طرح های انتقال آب، كارون بزرگ را بی رمق كرده است و یكی از مهمترین این طرح ها بهشت آباد است كه این طرح قرار است آب بهشت آباد را، كه از سرچشمه های اصلی كارون است، برای تأمین مصارف صنعتی و كشاورزی به استان های اصفهان، یزد و كرمان منتقل كند.در این پروژه قرار است سالانه 570 میلیون مترمكعب آب مازاد این رودخانه منتقل شود. این در حالی است كه شركت آب منطقه ای چهارمحال و بختیاری اعلام كرده همه حجم آب موجود در این رودخانه 246 میلیون مترمكعب است.
این تونل قرار است آب بهشت آباد را، كه از سرچشمه های اصلی كارون است، برای تأمین مصارف صنعتی و كشاورزی به استان های اصفهان، یزد و كرمان منتقل كند. در حالیكه كارون با معضل كم آبی دست و پنجه نرم می كند باید به سایر استا ن ها آب رسانی كند. البته پروژه های انتقال آب از سرشاخه رودخانه ها به فلات مركزی تعدادشان از انگشتان دو دست بیشتر است و این طرح ها از همان زمان ارائه، تاكنون با مخالفت كارشناسان بسیاری در حوزه های زیست محیطی و همچنین امور آب مواجه بوده است حتی رییس سازمان حفاظت محیط زیست نیز در این مورد اعلام كرده است؛ انتقال آب بدون مجوز محیط زیست خلاف قانون است، زیرا تبعات زیست محیطی انتقال آب، ملی است.
 به گفته احمدرضا لاهیجان زاده، مدیركل حفاظت محیط زیست خوزستان انتقال آب رودخانه كارون سبب كاهش قدرت خودپالایی و در نهایت مرگ كارون می شود.بنا به اظهارات وی، رودخانه كارون در سال های اخیر كاهش 40 درصدی آب را تجربه كرده است و امروزه با افزایش جمعیت، افزایش میزان مصرف آب توسط بخش كشاورزی و پرورش ماهی، تغییرات اقلیمی و خشكسالی های اخیر، آب رودخانه كارون به میزان قابل توجهی كاهش یافته است همچنین بر اثر سدسازی های اخیر نیز بخش قابل توجهی از آب های موجود در دریاچه ها تبخیر و از دسترس خارج می شود.
لاهیجان زاده در ادامه معتقد است شوری آب یك تهدید جدی و بزرگ برای صنعت كشاورزی خوزستان است و در 5 سال اخیر به دلیل كاهش آورد آب رودخانه كارون و شور شدن رودخانه بهمن شیر چهار هزار اصله نخل خرما در منطقه اروندكنار خشك و نابود شده است.علاوه بر این از دیگر نتایج مخرب انتقال آب این است كه میزان عمق رودخانه كارون كاهش یافته و به تدریج رودخانه كارون در بخش جنوبی جلگه خوزستان به یك زهكش تبدیل می شود و آب های زیرزمینی بالاتر از كف دریا قرار گرفته و این اقدام موجب شور شدن میزان آب باقی مانده رودخانه می شود و در مناطق پایین دست، تأثیر چشمگیری بر كاهش رشد محصولات كشاورزی دارد.

   مرگ تدریجی كارون
در حال حاضر كارون با مرگ تدریجی دست و پنجه نرم می كند، بنا به اظهارات پرویز باورصاد، عضو هیات علمی دانشگاه خلیج فارس بوشهر با شرایطی كه در انتقال آب از خوزستان به اصفهان پیش می رود، كارون تا 18 سال دیگر عمر نمی كند. مدیریت رودخانه ای در بیشتر كشورها وجود دارد اما این مساله در كشور ما اعمال نمی شود زیرا چندین دستگاه و هر كدام به نحوی از رودخانه ها و منابع آبی بهره برداری می كنند.
عضو كمیته علمی كنفرانس ملی كارون اظهار كرد: شهرداری اهواز باید فرهنگ رودخانه داری داشته باشد. انگار این دستگاه اجرایی نمی داند كه رودخانه كارون به دریا وصل است و نباید چنین كارهایی روی آن انجام دهد و معتقدیم كلیه این اقدامات ناشی از نبود آگاهی دستگاه های اجرایی در صیانت و بهره برداری از رودخانه ها است.اگر این قوانین رعایت می شد، رودخانه كارون امروز به این حال و روز نمی افتاد. در همین راستا هدایت الله خادمی عضو مجمع نمایندگان استان خوزستان با هشدار نسبت به كاهش آب رودخانه كارون اعلام كرد؛ بسیاری از اقدامات عمرانی در خوزستان كارشناسی شده نبوده و این بر محیط زیست منطقه تأثیر گذاشته است.میزان آب آن بخش از كارون كه از اهواز عبور می كند، درحال حاضر تا حدی كاهش پیدا كرده كه در برخی شرایط كاملا خشك می شود، ضمن اینكه آب موجود هم به دلیل سرریز فاضلاب ها نامطبوع است؛ البته آب شرب مردم اهواز هم از همین آب تامین می شود.وی مهم ترین دلیل كاهش آب كارون سدسازی های بی رویه و برداشت های غیراصولی ازسرچشمه های كارون می داند، زیرا از سرچشمه های كارون آب برای بسیاری از استان ها برداشت شده و در بسیاری شرایط هم این اقدامات كارشناسی نیست؛ یعنی آب به نقاطی منتقل می شود كه از گذشته قرار نبوده كه پتروشیمی و یا صنایع آب بر ساخته شود.
خادمی در ادامه اظهار می كند، متاسفانه بسیاری از صنایع در استان ها در نقاط خشك تاسیس می شود و برای تامین آب این صنایع از كارون استفاده می كنند كه میزان آن در مقاطع مختلف كاهش پیدا كرده است، در گذشته رود كارون مركز آبادانی در كشور بود؛ اما در حال حاضر با مشكلات فراوانی روبه رو شده است، همچنین در مسیر گذر كارون گل و لای بسیاری انباشته شده و این مكان ها به طورحتم باید لایروبی شود ولی درهیچ مقطعی لایروبی صورت نگرفته است.
این نماینده استان خوزستان در مجلس با تاكید بر اینكه اجرای لایروبی و جلوگیری از ورود فاضلاب ها به كارون و كاهش برداشت ها از سرشاخه های كارون به احیاء این رود كمك می كند، اعلام كرد كه اگر رویه های گذشته ادامه پیدا كند، به طور قطع سرنوشت كارون نیز همانند دیگر تالاب ها و رودخانه های دیگر كشور می شود، ساخت سدها مطابق با منافع ملی و مردم نیست. رودخانه كارون دچار بحرانی جدی شده است كه باید هرچه سریعتر به وضعیت تنها رودخانه بین المللی و طولانی كشور رسیدگی شود تا هم معضل كمبود آب و هم اشتغال و معشیت مردم این منطقه برطرف شود.